ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΛΗΝΑΚΗΣ Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, πρώην Υφυπουργός Εξωτερικών & Βουλευτής Δωδεκανήσου

Σε ποιες ενέργειες έχει προβεί το υπουργείο Εξωτερικών μέχρι τώρα προκειμένου να διευκολύνονται οι πολίτες των χωρών εκτός συνθήκης Σένγκεν στη διαδικασία χορήγησης βίζας για τα ταξίδια τους στην Ελλάδα; Πείτε μας συγκεκριμένα για το τι έχει γίνει  στη Ρωσία, Ουκρανία, άλλες χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, Κίνα, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και άλλες χώρες;

Το υπουργείο Εξωτερικών, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του για την ενίσχυση του ελληνικού τουρισμού, έδωσε και εξακολουθεί να δίνει το δικό του «παρόν» στις χώρες που αναφέρετε στο ερώτημά σας και όχι μόνο σε αυτές. Απλοποιήσαμε και επιταχύναμε τη διαδικασία έκδοσης της βίζας. Αναβαθμίσαμε και εξορθολογίσαμε την ελληνική προξενική παρουσία. Παίξαμε πρωταγωνιστικό ρόλο στην Ε.Ε. στη σύναψη των Συμφωνιών διευκόλυνσης για τη χορήγηση θεωρήσεων μεταξύ Ε.Ε. και Ρωσίας, Ουκρανίας και χωρών των Δυτικών Βαλκανίων. Με τις συμφωνίες αυτές αφενός πετύχαμε την απλοποίηση των διαδικασιών για συγκεκριμένες κατηγορίες πολιτών (όπως επιχειρηματίες, δημοσιογράφους, αθλητές, επιστήμονες κ.ά.), αφετέρου διατηρήσαμε το κόστος της βίζας στα 35 ευρώ και όχι στα 60, ενώ σε ορισμένες κατηγορίες αιτούντων η χορήγηση γίνεται ατελώς. Μάλιστα, ειδικά για τη Ρωσία, η χώρα μας, έχει στηρίξει και συνεχίζει να στηρίζει το αίτημά της προς τα όργανα της Ε.Ε. για τη σταδιακή κατάργηση της υποχρέωσης βίζας για τους Ρώσους πολίτες, γεγονός το οποίο αναγνωρίζεται από τη Ρωσική πολιτική ηγεσία. Επιπρόσθετα, το Σεπτέμβριο του 2008 ξεκινήσαμε τη λειτουργία του Ελληνικού Κέντρου Θεωρήσεων στη Μόσχα, παράλληλα με το Γενικό Προξενείο Μόσχας, το οποίο πολλαπλασίασε τις δυνατότητές μας και αύξησε την αποτελεσματικότητα της προξενικής μας αρχής. Θα πρέπει να επισημανθεί, βεβαίως, ότι η χορήγηση θεωρήσεων γίνεται εντός 48 ωρών, χρόνος που είναι ο ταχύτερος μεταξύ των αρχών των Κρατών-Μελών Σένγκεν στη Μόσχα. Μετά τα πολύ θετικά αποτελέσματα της λειτουργίας του Ελληνικού Κέντρου Θεωρήσεων στη ρωσική πρωτεύουσα, προχωρήσαμε από τον Απρίλιο στην ίδρυση Ελληνικών Κέντρων Θεωρήσεων στο Αικατερίνενμπουργκ και στο Νοβοσιμπίρσκ, προκειμένου να εξυπηρετούνται καλύτερα οι Ρώσοι πολίτες ακόμη και στις πιο απομακρυσμένες περιοχές της μεγάλης αυτής χώρας. Η Τουρκία, επίσης, αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα. Το Προξενείο Σμύρνης αναβαθμίστηκε το 2007 σε Γενικό Προξενείο και ενισχύθηκε σε προσωπικό, με αποτέλεσμα να πετύχουμε τον Σεπτέμβριο 2008 αύξηση κατά 235% στις βίζες σε σχέση με το 2006. Παράλληλα, κατόπιν επανειλημμένων ελληνικών αιτημάτων προς την Τουρκία, πετύχαμε τη μείωση του «τέλους εξόδου» που καταβάλλουν οι Τούρκοι πολίτες από 40 σε περίπου 8 ευρώ. Πρωτοβουλίες και μέτρα ελήφθησαν τόσο στην Κίνα, όπως η αναβάθμιση του Προξενικού Γραφείου Πεκίνου, η λειτουργία του νέου πρότυπου Γενικού Προξενείου στη Σαγκάη και η ίδρυση νέου Γενικού Προξενείου στην πόλη Γκουανγκζού (Καντόνα), όσο και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, όπου η χώρα μας προχώρησε από τον περασμένο Ιούνιο σε κατάργηση της υποχρέωσης βίζας για κατόχους διπλωματικών και ειδικών διαβατηρίων. Τα παραπάνω αναφέρω ως ενδεικτικά, καθώς από το 2004 έχουμε ριζικά αναδιαμορφώσει την πολιτική του υπουργείου Εξωτερικών και έχουμε αναπτύξει δράσεις σε όλες σχεδόν τις χώρες που έχουν τουριστικό ενδιαφέρον για την Ελλάδα. Πέραν της Ρωσίας, το υπουργείο έχει δώσει ήδη οδηγίες στις Προξενικές μας Αρχές να διερευνήσουν τη δυνατότητα δημιουργίας Ελληνικού Κέντρου Θεωρήσεων στην Ουκρανία, αλλά και στη Σαγκάη ώστε να αξιοποιηθεί πλήρως η μεγάλη και δυναμική τουριστική αγορά της Κίνας.

Σε ποια επίπεδα διαμορφώθηκε η αύξηση στη χορήγηση θεωρήσεων το 2008 στη Ρωσία, την Ουκρανία κ.λπ., σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά;

Ως προς το Γενικό Προξενείο Μόσχας, για το σύνολο του έτους 2008, σημειώθηκε αύξηση στη χορήγηση θεωρήσεων σε σύγκριση με το 2007 κατά 36%. Ενδεικτικά θα μπορούσα να αναφέρω ότι με την έναρξη της λειτουργίας του Κέντρου Θεωρήσεων το Σεπτέμβριο σημειώθηκε αύξηση στις βίζες κατά 64% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο του προηγούμενου έτους. Στην Ουκρανία, το 2008 είχαμε, επίσης,  αύξηση 17,4% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά ενώ σε σύγκριση με το 2005 παρατηρείται αύξηση στη χορήγηση θεωρήσεων κατά 83,4%. Αξίζει να αναφερθούμε και στην Κίνα όπου, συνολικά για το 2008, σημειώθηκε αύξηση στη χορήγηση θεωρήσεων σε σύγκριση με το 2005 της τάξης του 87,5%.

Κύριε Βαληνάκη, δώσατε εξ αρχής ιδιαίτερη έμφαση στη Ρωσία. Το γεγονός ότι μιλάτε ρωσικά βοήθησε στην επίτευξη των στόχων σας;

Σίγουρα η δημιουργία ενός κλίματος οικειότητας βοηθάει στην επίτευξη καλύτερων αποτελεσμάτων. Το σημαντικό όμως είναι η διορατική στόχευση και η συστηματική δουλειά. Είδαμε ως υπουργείο Εξωτερικών εγκαίρως τις τάσεις που διαμορφώνονταν στη σύνθεση του παγκόσμιου τουριστικού ρεύματος και διαγνώσαμε το γεγονός ότι η ρωσική τουριστική αγορά είναι μια πολύ μεγάλη δεξαμενή για τον ελληνικό τουρισμό. Δρομολογήσαμε τις κατάλληλες δράσεις ώστε αυτή η μεγάλη δεξαμενή να έχει διαρκή ροή επισκεπτών προς τη χώρα μας. Τα αποτελέσματα μας δικαιώνουν.  Αποδεικνύουμε για άλλη μια φορά πως «χτίζουμε για το μέλλον», με διορατικότητα και στοχευμένες πρωτοβουλίες.


Ο τουρισμός ως μορφή διπλωματίας

Στην πρόσφατη παρασημοφόρησή σας από την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας- λόγω της συμβολής σας στην προώθηση των ελληνογερμανικών σχέσεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο- επισημάνατε την ανάγκη ενδυνάμωσης των σχέσεων των δύο χωρών και δια μέσω του τουρισμού ο οποίος αποτελεί «μορφή διπλωματίας»…

Πράγματι πέρα από τα αυτονόητα οικονομικά οφέλη πρέπει να  δούμε τον τουρισμό και ως  μια μορφή διπλωματίας των λαών.  Ο επισκέπτης που έρχεται να γνωρίσει τον τόπο μας και φεύγει από εδώ με τις καλύτερες εντυπώσεις,  θα γίνει ο καλύτερος πρεσβευτής της πατρίδας μας στον τόπο του. Η χώρα μας θα κερδίσει φίλους και θα ενισχύσει έτσι την εικόνα της στον κόσμο. Οι θετικές εντυπώσεις λειτουργούν πάντα με μια πολλαπλασιαστική δυναμική, η οποία μπορεί να αποδώσει καρπούς και πέρα από το αμιγώς τουριστικό επίπεδο. Μπορεί για παράδειγμα να συμβάλει στην καλύτερη κατανόηση των ελληνικών θέσεων για διάφορα ζητήματα από την ευρωπαϊκή κοινή γνώμη. Όπως επίσης μπορεί να λειτουργήσει θετικά για την επίτευξη στόχων που συνδέονται με την προσέλκυση επενδύσεων.

Κατάγεστε από δύο νησιά της Δωδεκανήσου, τη Χάλκη και την Κάλυμνο. Ποια στρατηγική θα πρέπει, σύμφωνα με την άποψή σας, να ακολουθήσουν για την τουριστική τους ανάπτυξη;

Τα νησιά μας διαθέτουν μοναδικές ομορφιές που πραγματικά εγγυώνται μοναδικές εμπειρίες. Ειδικά για την Κάλυμνο θα πρέπει να επισημανθεί ότι αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους αναρριχητικούς προορισμούς, ενώ ο υποθαλάσσιος πλούτος της και η μακρά της παράδοση την καθιστά πόλο έλξης για τους φίλους της κατάδυσης. Οι δυνατότητες, λοιπόν, που προσφέρει στον τομέα εναλλακτικού τουρισμού είναι πολλές και πρέπει να αξιοποιηθούν στο έπακρο. Από κει και πέρα το στοίχημα του τουριστικού μέλλοντος κρίνεται στην ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών. Εκεί πρέπει να εστιάσουμε την προσοχή μας και να δουλέψουμε όλοι μαζί ώστε οι υποδομές, η εξυπηρέτηση και η φιλοξενία να έχουν ως κοινό παρονομαστή την ποιότητα.