ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΛΗΝΑΚΗΣ Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, πρώην Υφυπουργός Εξωτερικών & Βουλευτής Δωδεκανήσου

Αθήνα, 19 Απριλίου 2008

O Υφυπουργός Εξωτερικών κ. Γιάννης Βαληνάκης, σε συνέντευξη του στην εφημερίδα «Ισοτιμία» και το δημοσιογράφο Δημήτρη Κοτταρίδη, αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, και στην ευρωπαϊκή προοπτική των Σκοπίων λέγοντας ότι:
 

valinakis_photo_isot.jpg«Το ευρωπαϊκό μέλλον που αξίζει ο λαός των Σκοπίων δεν μπορεί να το εγγυηθούν οι χίμαιρες ενός βεβαρημένου, όπως προείπα, βαλκανικού παρελθόντος. Μπορούμε όμως να το οικοδομήσουμε μαζί, μέσα από στέρεες συμμαχικές και εταιρικές σχέσεις. Αυτό σημαίνει πάνω απ’ όλα καλή γειτονία και εμπιστοσύνη. Σημαίνει ότι πρέπει να πετάξουν στο «καλάθι των αχρήστων» της Ιστορίας αλυτρωτισμούς, εθνικιστικούς παροξυσμούς και ψευδαισθήσεις μεγαλοϊδεατισμού, όλα αυτά που είναι έξω από το πνεύμα της σύγχρονης ευρωπαϊκής εποχής. Δεν τα χρειαζόμαστε μέσα στην ευρωπαϊκή οικογένεια και όσοι επιμένουν να είναι φορείς τους δεν έχουν θέση μέσα σε αυτή.»

 

 

1. Θεωρείτε ότι μετά το Βουκουρέστι και τις εσωτερικές εξελίξεις στα Σκόπια, υπάρχει μια νέα κατάσταση και ότι αυτό ενδεχομένως  πρέπει να σημαίνει και επαναχάραξη των «κόκκινων γραμμών» με βάση τις οποίες θα χρειαστεί να διαπραγματευθούμε από δω και πέρα;

 

Η Ελλάδα έχει κάνει ήδη τα βήματα που της αναλογούν προκειμένου να βρεθεί μια αμοιβαία αποδεκτή λύση. Λύση πρακτική, λειτουργική και εφαρμόσιμη. Έχουμε πει και αποδείξαμε ότι το εννοούμε πλήρως πως θέλουμε μια πραγματικά σύνθετη ονομασία, για όλες τις χρήσεις. Είναι τα Σκόπια που πρέπει να εγκαταλείψουν τη χρόνια αδιαλλαξία τους και να δείξουν ότι μπορούν να συμμετάσχουν στον ευρωπαϊκό πολιτικό πολιτισμό, προς όφελος των διμερών μας σχέσεων, της περιφερειακής σταθερότητας και της ευρωπαϊκής προοπτικής τους. Με άλλα λόγια, κ. Κοτταρίδη, πρέπει να εγκαταλειφθεί από την πλευρά τους η βαλκανική αδιαλλαξία και να πρυτανεύσει η ευρωπαϊκή μετριοπάθεια.

 

2. Σας ανησυχεί το γεγονός ότι ενεπλάκη το ζήτημα του ονόματος στον προεκλογικό πυρετό στη γειτονική χώρα, με ανοιχτό το ενδεχόμενο να επικρατήσουν λογικές εθνικιστικής πλειοδοσίας;

 

Παρακολουθούμε τις εξελίξεις και με κάθε ευκαιρία απευθύνουμε πρόσκληση ειλικρινούς διαπραγμάτευσης. Το ευρωπαϊκό μέλλον που αξίζει ο λαός των Σκοπίων δεν μπορεί να το εγγυηθούν οι χίμαιρες ενός βεβαρημένου, όπως προείπα, βαλκανικού παρελθόντος. Μπορούμε όμως να το οικοδομήσουμε μαζί, μέσα από στέρεες συμμαχικές και εταιρικές σχέσεις. Αυτό σημαίνει πάνω απ’ όλα καλή γειτονία και εμπιστοσύνη. Σημαίνει ότι πρέπει να πετάξουν στο «καλάθι των αχρήστων» της Ιστορίας αλυτρωτισμούς, εθνικιστικούς παροξυσμούς και ψευδαισθήσεις μεγαλοϊδεατισμού, όλα αυτά που είναι έξω από το πνεύμα της σύγχρονης ευρωπαϊκής εποχής. Δεν τα χρειαζόμαστε μέσα στην ευρωπαϊκή οικογένεια και όσοι επιμένουν να είναι φορείς τους δεν έχουν θέση μέσα σε αυτή.

 

3. Στο Βουκουρέστι αλλά και αλλού, διαπιστώνουμε κατανόηση από τους Ευρωπαίους εταίρους μας. Δεν φαίνεται όμως να συμβαίνει το ίδιο και με τις ΗΠΑ. Το βέτο πιστεύετε πως έχει δημιουργήσει ρήγμα στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις;

 

Η Ελλάδα είναι μια υπεύθυνη και σοβαρή χώρα. Για αυτό και έχει την απαιτούμενη αυτοπεποίθηση να ασκεί, όπως νομίζει, όλα τα δικαιώματά της. Και αυτό δεν μας το αρνήθηκε κανείς στο Βουκουρέστι και ούτε θα μπορούσε άλλωστε. Εξηγήσαμε ξεκάθαρα τη θέση μας και η θέση της Ελλάδας έγινε θέση της Συμμαχίας. Αυτό, όπως καταλαβαίνετε κ. Κοτταρίδη, δεν έγινε με κάποιο μαγικό τρόπο. Είναι εξέλιξη που βασίστηκε σε μια διαρκή κινητικότητα, σε συνεχείς επαφές και εντατική ενημέρωση εταίρων και συμμάχων. Αυτή η στρατηγική δεν δημιουργεί ρήγματα, το αντίθετο. Φτιάχνει γέφυρες. Η ελληνική εξωτερική πολιτική με τα σωστά επιχειρήματα, τις σωστές πρωτοβουλίες και τον σωστό χρόνο εκδήλωσης, κατορθώνει να κρατά διαρκώς και συγχρόνως όλες τις πόρτες ανοιχτές. Αυτός άλλωστε είναι και ο ορισμός της επιδέξιας διπλωματίας που διασφαλίζει αποτελεσματικά τα εθνικά συμφέροντα.

 

4. Επιτρέψτε μου να πάμε και σε μια πτυχή της εξωτερικής πολιτικής που έχει σχέση με την καθημερινότητα, ενόψει μάλιστα του καλοκαιριού. Εκλέγεστε στα Δωδεκάνησα, περιοχή που βρίσκεται στην κορυφή της ελληνικής τουριστικής βιομηχανίας. Άρα γνωρίζετε τα θέματα του τουρισμού από πρώτο χέρι και θα ήθελα να μου πείτε αν ο σκόπελος που λέγεται βίζες μπορεί να ξεπεραστεί για τους χιλιάδες επισκέπτες από χώρες όπως η Ρωσία που θέλουν να απολαύσουν τις ομορφιές της χώρας μας.

 
 

Να είστε βέβαιος ότι θέλουμε να αξιοποιήσουμε τα μεγάλα αποθέματα της ρωσικής τουριστικής δεξαμενής. Και το κάνουμε με σχέδιο και συστηματική προσπάθεια. Όμως δεν ασκούμε ανεξάρτητη πολιτική για τις βίζες ως μέλος της Συνθήκης Σένγκεν. Εργαζόμαστε μαζί με τις άλλες 23 ευρωπαϊκές χώρες, ώστε ν’ απλοποιήσουμε τις σχετικές διαδικασίες για τους Ρώσους πολίτες. Εκεί, πραγματικά πρωταγωνιστούμε και απόδειξη είναι η Συμφωνία διευκόλυνσης χορήγησης βίζας μεταξύ Ε.Ε.-Ρωσίας. Από εκεί και πέρα προχωρήσαμε σε μετεγκατάσταση των Γενικών Προξενείων Αγίας Πετρούπολης και Μόσχας. Τα ενισχύσαμε με προσωπικό και τεχνολογικές υποδομές. Πετύχαμε έτσι την έκδοση βίζας εντός 48 ωρών. Είναι ο ταχύτερος χρόνος μεταξύ των λοιπών κ-μ Σένγκεν στη Ρωσία και αυτό μεταφράστηκε σε μια θεαματική αύξηση των θεωρήσεων κατά περίπου 60% τα τελευταία δύο χρόνια. Είναι ένα ρεκόρ που δεν πρέπει να περνάει απαρατήρητο. Παρ’ όλα αυτά ούτε εφησυχάζουμε, ούτε επαναπαυόμαστε.

 

5. Διαβάζω πάντως κύριε Υπουργέ πως η εκλογή σας στα Δωδεκάνησα άλλαξε τις τοπικές πολιτικές ισορροπίες και πως ο ανταγωνισμός έναντι κάθε πρωτοβουλίας σας είναι ιδιαίτερα σκληρός.

 
 

Ακούστε κ. Κοτταρίδη, πιστεύω σε μια πολιτική που διαμορφώνεται από τις πραγματικές ανάγκες και τις προσδοκίες των συμπατριωτών μου. Κάθε τι άλλο διολισθαίνει στην παραπολιτική και προσωπικά με αφήνει αδιάφορο. Κάνω έναν αγώνα ώστε μαζί με τους συμπατριώτες μου να σχεδιάσουμε , να δράσουμε και να πετύχουμε. Το διακύβευμα δεν είναι οι ισορροπίες. Το διακύβευμα είναι να σηκώσουμε τα νησιά μας ψηλότερα.